Llwybr Clawdd Offa

Mae Llwybr Clawdd Offa, sy’n 177 milltir (285 km) o hyd, yn mynd drwy wlad y gororau, ar y ffin rhwng Cymru a Lloegr - o Brestatyn yn y Gogledd i Gas-gwent yn y De.

Yn aml, mae’r Llwybr yn dilyn Cladd Offa ei hun – ffos a chlawdd rhyfeddol a godwyd gan ddynion yn yr wythfed ganrif ar orchymyn y Brenin Offa. Mae’n debyg mai’r bwriad oedd gwahanu Mersia, ei deyrnas Eingl-Sacsonaidd, oddi wrth deyrnasoedd yng Nghymru. Hyd heddiw, mae’r ffin rhwng Cymru a Lloegr yn dilyn rhai rhannau o’r Clawdd.

Mae’r golygfeydd yn odidog – o’r dolydd ger afonydd Gwy a Hafren hyd at fryniau tawel Swydd Amwythig a Phowys ac ucheldir grugog y Mynydd Du a Bryniau Clwyd.

Mae’r Llwybr yn teithio drwy nifer o drefi hanesyddol, neu’n agos atyn nhw, a’r rheiny’n cynnwys Cas-gwent, Trefynwy, Y Gelli, Ceintun, Llanandras, Trefyclo, Bishop’s Castle, Trefaldwyn, Y Trallwng, Croesoswallt, Llangollen, Yr Wyddgrug, Dinbych a Phrestatyn.  

Ar y ffordd, mae cestyll mawreddog, eglwysi gwledig bychain, bryn gaerau dirgel o Oes yr Haearn a thafarndai deniadol.

Cerdded y Llwybr

Mae sawl rhan o’r Llwybr yn addas ar gyfer taith gerdded hamddenol am awr neu ddwy neu gall fod yn daith hir gofiadwy sy’n cymryd ychydig wythnosau neu fwy.

Llety

Mae llawer o westai, tafarndai a mannau gwely a brecwast ar y daith, yn enwedig yn rhai o’r trefi. Byddai’n well trefnu llety ymlaen llaw yn y rhan fwya’ o lefydd, yn enwedig yn ystod y tymor gwyliau.

Gwybodaeth

Yn Nhrefyclo, mae Canolfan Wybodaeth Clawdd Offa, tua hanner ffordd ar hyd y Llwybr.