Safleoedd wedi eu dynodi – Ewropeaidd a
rhyngwladol
Mae rhai safleoedd o bwysigrwydd rhyngwladol
yn cael eu gwarchod trwy ddeddfau’r Undeb Ewropeaidd a chafodd
eraill statws arbennig trwy gytundebau a chyrff rhyngwladol.
Safleoedd wedi eu gwarchod – yr Undeb Ewropeaidd
Mae’r 25 gwladwriaeth sy’n aelodau o’r Undeb Ewropeaidd yn
cynnwys miloedd o wahanol fathau o gynefinoedd, 150 rhywogaeth o
famal, 520 rhywogaeth o adar, 180 rhywogaeth o ymlusgiaid ac
amffibiaid, 150 rhywogaeth o bysgod, 10,000 o rywogaethau o
blanhigion ac o leiaf 100,000 rhywogaeth o greaduriaid
di-asgwrn-cefn.
Ar draws Ewrop, mae tua hanner y mamaliaid brodorol, y gloÿnnod,
ymlusgiaid a physgod dŵr croyw dan fygythiad, ynghyd â 30% o
amffibiaid a 15% o adar.
Mae cadwraeth, trwy warchod safleoedd a rhywogaethau, wedi ei
seilio ar ddau o Orchmynion yr Undeb Ewropeaidd:
- Roedd Gorchymyn Adar 1979 wedi nodi 193 rhywogaeth o adar sydd
mewn peryg ac wedi gorchymyn yr Aelodau i greu Ardaloedd
Gwarchodaeth Arbennig (SPA).
- Mae Cyfarwyddeb Cynefinoedd 1992 yn anelu at warchod
cynefinoedd a rhywogaethau eraill o fywyd gwyllt ac mae’n gofyn i
bob Aelod-wladwriaeth bennu safleoedd o bwysigrwydd Ewropeaidd a
chreu cynlluniau rheoli arbennig i’w gwarchod, gan gyfuno cadwraeth
hirdymor â gweithgareddau economaidd a chymdeithasol ar y safleoedd
hyn i’w dynodi fel Ardaloedd Cadwraeth Arbennig (ACA).
Gyda’i gilydd, caiff y ddau fath yma o safleoedd dan warchodaeth
eu galw’n safleoedd Natura 2000.
Safleoedd rhyngwladol eraill
Mae safleoedd rhyngwladol eraill wedi’u dynodi gan gorff y
Cenhedloedd Unedig UNESCO a Chyngor Ewrop, sy’n cynnwys 48 o
wledydd.